Hükümet, hem kaçak yapılaşmayla mücadele hem de tütün ve alkol piyasasındaki usulsüzlüklerin önüne geçmek amacıyla devrim niteliğinde bir yasa değişikliğine gidiyor. Meclis’ten geçen yeni kanunla birlikte, izinsiz yapılan binalara artık temel altyapı hizmetleri verilmeyecek; tütün ve alkol piyasasındaki ihlallere ise adeta ceza yağacak.

Kaçak Yapılara Elektrik ve Su Yok!

Yeni yasal düzenlemenin en dikkat çeken maddelerinden biri yapı sektörünü ilgilendiriyor. Alınan karara göre, izin alınmadan (ruhsatsız) inşa edilen yapılara elektrik, su ve doğalgaz aboneliği kesinlikle verilmeyecek. Bu hamleyle kaçak yapılaşmanın kökten engellenmesi hedefleniyor.

Tütün ve Alkol Piyasasında Cezalar Katlanıyor

Kanunla birlikte Tütün Mamulleri ve Alkol Piyasasının Düzenlenmesine Dair Kanun‘da da köklü değişiklikler yapıldı. Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan (eski adıyla Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı) izin alarak veya almayarak üretim, ithalat, ihracat, pazarlama veya satış yapan tüm gerçek ve tüzel kişilere yönelik idari yaptırımlar ağırlaştırıldı.

İşte yeni ceza sisteminin öne çıkan detayları:

Yerli Tütün Kotasına Sıkı Takip

• Kanunda belirlenen oranlarda yerli tütün kullanmayan firmalara kesilecek idari para cezası tutarları, en az 2024 yılı ortalama tütün alım fiyatı düzeyine çekilerek caydırıcılık artırıldı.

Amaç Dışı Etil Alkol Kullanımına Ağır Yaptırım

• Mevzuata aykırı, amacı dışında veya teknik düzenlemesiz etil alkolü bulunduran, satışa sunan, satan ya da ticari amaçla kullananlara 20 bin TL’den 100 bin TL’ye kadar idari para cezası uygulanacak.

Belgesi Askıdayken Üretime Devam Eden Yandı

• Bakanlıkça belgeleri askıya alınmasına rağmen, askı süresi içinde üretim, satış veya dağıtım yapmaya devam edenlere 100 bin TL’den 1 milyon TL’ye kadar ceza kesilecek.

5 Yıl İçinde Tekrarlayan İhlallere “Kapatma” ve “İptal” Şoku

Yeni düzenleme, usulsüzlüğü alışkanlık haline getiren işletmelere karşı oldukça sert önlemler içeriyor. Cezalar kademeli olarak lisans iptaline kadar gidiyor:

Toptan, Perakende ve Açık Alkol Satıcıları İçin Süreç:

• 1. İhlal: Eksikliğin giderilmesi için en az 15 gün süre verilecek veya yazılı uyarı yapılacak.

• 2. İhlal (5 yıl içinde): Verilen sürede eksiklik giderilmez veya aynı fiil 5 yıl içinde ikinci kez işlenirse faaliyet belgeleri tamamen iptal edilecek.

Sektör Dışı Kayıt Dışı Faaliyet Gösterenler İçin Süreç:

(Tütün, makaron, sigara filtresi, yaprak sigara kağıdı, alkol vb. sektörlerde yetkisiz faaliyet gösterenler)

• 1. İhlal: En az 15 gün süre verilerek yazılı uyarı yapılacak.

• 2. İhlal (5 yıl içinde): Eksiklik giderilmezse 100 TL’den 1 milyon TL’ye kadar para cezası uygulanacak.

• 3. İhlal (5 yıl içinde): Aykırılığın üçüncü kez tekrarlanması durumunda tüm faaliyet belgeleri iptal edilecek.

Yeniden Belge Almaya 2 Yıl Kilit! Düzenleme kapsamında satış belgesi iptal edilen satıcılar, iptale konu olan aynı işyeri için 2 yıl boyunca yeni bir belge başvurusunda bulunamayacak.

1 Yıl İçinde Tekrara 2 Kat Ceza ve Piyasadan Men

Tütün, etil alkol, metanol ve alkollü içkiler piyasasında yapılan ihlallerin 1 yıl içinde tekrar edilmesi halinde, bir önceki cezanın tam 2 katı tutarında idari para cezası kesilecek. Ayrıca:

• Fiilin tekrarı durumunda ihlale konu ürünün piyasaya arzı 1 yıla kadar durdurulabilecek.

• İlk fiilden sonraki 5 yıl içinde aynı ihlal 3’üncü kez işlenirse doğrudan belge iptaline gidilecek.